Ystiklettur í Vestmannaeyjum
48 bújarðir Ystiklettur blasir við, þegar siglt er inn hafnarmynnið á Heimaey. Gegnt honum, af landi, er útsýnispallur á nýja hrauninu úr Heimaeyjargosinu 1973. Þaðan má virða fyrir sér klettinn, náttúru hans og sögu....
48 bújarðir Ystiklettur blasir við, þegar siglt er inn hafnarmynnið á Heimaey. Gegnt honum, af landi, er útsýnispallur á nýja hrauninu úr Heimaeyjargosinu 1973. Þaðan má virða fyrir sér klettinn, náttúru hans og sögu....
Umbylting manna og náttúru Þegar staðið er fyrir ofan Bæjarbryggjuna og horft í suður og austur að hraunjaðrinum úr Heimaeyjargosinu 1973, er lítið að sjá annað en malbik, steinsteyptar nýbyggingar og hraungrýti. Öll söguleg...
Fyrstu mormónarnir Hjónin Benedikt Hannesson og Ragnhildur Stefánsdóttir bjuggu í tómthúsinu Kastala um miðja 19. öld. Benedikt og Ragnhildur voru þau fyrstu sem skírð voru til mormónatrúar í Eyjum árið 1851, af Þórarni Hafliðasyni,...
Mormónabæli Í Þorlaugargerði bjó Loftur Jónsson um miðja 19. öldina. Hann var mikilsvirtur borgari í Eyjum, m.a. meðhjálpari Brynjólfs Jónssonar prests, nágranna síns á Ofanleiti. Loftur tók mormónatrú árið 1851 í kjölfar þess að...
Við komu til Eyja stíga flestir fyrst niður fæti á Básaskersbryggju, þar sem farþegaskipið Herjólfur leggst að, mörgum sinnum á dag eftir að höfn var gerð í Landeyjum. Í marga áratugi hefur þessi bryggja...
Varnarvirki og verslunarstaður Kastalinn var varnarvirki enskra kaupanna á 15. og 16 öld og náði utan um allstórt svæði, sunnan við Brattann svokallaða, austan í Tangahæðinni. Nafnið er dregið af enska heitinu Castle, enda...
Sandflatir Flatirnar, voru svæði undir Stóra Klifi, sem teygði sig til suðurs og austurs, væntanlega svo langt austur þar sem nokkur íbúðarhús voru reist á fyrri hluta seinustu aldar nokkru fjarri annarri íbúabyggð. Húsin...
Úr Mýrdalnum til Eyja Hjalti Jónsson hóf búskap í Uppsölum árið 1894, ásamt eiginkonu sinni, Guðrúnu Ólafsdóttur, sem hann hafði kvænst 1. desember sama ár. Hjalti var úr Mýrdalnum og var fyrst ráðinn til...
Ýmis fyrirmenni og höfðingjar hafa heimsótt Vestmannaeyjar í aldanna rás. Fyrstir voru þeir Hjalti Skeggjason og Gissur hvíti árið 1000, sérstakir sendiboðar sjálfs Noregskonungs! Fleiri fylgdu svo í kjölfar þeirra ekki síst mörgum öldum...
Svaðkot var suður á eyju, fyrir ofan hraun, í byggð svokallaðra Ofanbyggjara í nágrenni prestssetursins, Ofanleitis og stóð kotið beint útsuður af því. Hlaðinn garður var umhverfis kotið, en hann fór undir flugbrautina, þegar...
Svo er sandbrekkan nefnd vestan Kleifnabergs í Heimakletti, sem aðskilur hana frá annarri stærri austan bergsins, Löngu eða Stóru- Löngu. Heimildir eru um beinafundi á þessum slóðum. Aagaard, sem var sýslumaður í Eyjum á...
Páll Þorbjörnsson átti heima á Heiðarvegi 44 en hann varð þekktur í Eyjum og víðar fyrir einstakt björgunarafrek á árum seinni heimsstyrjaldarinnar. Páll var þá skipstjóri á flutninga- og fiskibátnum Skaftfellingi, sem sigldi á...
Þórður Stefánsson (1924-2007) byggði Faxastíg 2a og bjó þar ásamt fjölskyldu sinni. Faxastígur var fjölfarin gata í Vestmannaeyjum enda stóð kirkja hvítasunnumanna, Betel, við hana og dró til sín á samkomur safnaðarfólk og börn...
Bakkaeyri, Skólavegur 26, var æskuheimili Birgis Andréssonar myndlistarmanns, en hann var fæddur 5. febrúar 1955 í Vestmannaeyjum. Faðir hans, Andrés Gestsson, Andrés blindi, festi kaup á húsinu og innréttaði að einhverju leyti, þá orðinn...
Árni Guðmundsson var kenndur við æskuheimili sitt, Háeyri, Vesturveg 11a. Nafn Árna er þjóðþekkt sem “Árni úr Eyjum”, en textar hans við þjóðhátíðarlög Oddgeirs Kristjánssonar hafa fyrir löngu greipst inn í Eyja- og þjóðarsálina. ...
Víðir Reynisson átti sín æskuspor á Illugagötu 71 og síðar á Sóleyjargötu 1 eftir Heimaeyjargosið 1973, en faðir hans, Reynir Guðsteinsson skólastjóri, var m.a. kunnur fyrir margs konar stjórnunar- og félagsstörf í Eyjum. Víðir...
Grænahlíð 9 var æsku- og ungdómsheimili Þórólfs Guðnasonar sóttvarnalæknis, sem varð þjóðþekktur í afskiptum sínum að covid-19 veirunni er tröllreið heimsbyggðinni árið 2020. Þórólfur var einn af svokölluðu þríeyki, sem stýrði viðbrögðum íslensku þjóðarinnar...
Varða sem vegvísir og hvíldarstaður Á horni Illugagötu og Höfðavegar, nokkrum metrum frá Illugaskipi og Illugahelli, er varða sem hlaðin var 1948 af Magnúsi Jónssyni. Varðan er í jaðri lóðar hússins Saltabergs, sem Hlöðver...
Síðasta sjókonan Katrín Unadóttir byggði húsið Vestmannabraut 76 í félagi með hjónunum Magnúsi K Magnússyni síðar netagerðarmeistara og konu hans Þuríði Guðjónsdóttur, og flutti inn með þeirri fjölskyldu ásamt dóttur sinni árið 1927. Katrín...
Söluturninn, sjoppan við sjávarsíðuna Þorlákur Sverrisson hóf rekstur Söluturnsins við Strandveg árið 1927. Keypti Þorlákur kró nálægt mjölgeymsluhúsi því, sem nú stendur við horn Strandvegar og Kirkjuvegar, og byggði ofan á hana. Hugmynd hans...
Skip að brenna? Ólafur Vestmann átti lengstum heima á Boðaslóð 3 en hann var fæddur í húsinu Strönd við Miðstræti 9a árið 1906. Ólafur varð þekktur á einni nóttu fyrir að verða fyrsti maðurinn...
Á vertið í Eyjum Stakkagerðiskróin stóð beint suður upp frá Bæjarbryggjunni á horni Strandvegar og Formannasunds. Króin var í eigu Gísla Lárussonar í Stakkagerði og ein fjölmargra sem stóðu í grennd við aðalatvinnusvæði eyjaskeggja...
Horfin og breytt strandlengja Eftir að Heimaeyjargosinu lauk árið 1973 var gamla strandlengjan, austurhluti Heimaeyjar, horfin allt frá hafnarmynninu austur og suður fyrir rætur Helgafells. Ströndin einkenndist af hömrum, víkum, töngum, tóm, nefjum, flúðum,...
Sigmundarsteinn er í urð undir Kervíkurfjalli, sem Jónas Hallgrímsson kvað vísur um og sá þar „hafmeyjar“ og Jón píslarvott: Veit ég úti í Vestmannaeyjum verður stundum margt í leyni; séð hef ég þar setið...
Heljargreipar hafsins Svæðið frá syðri hafnargarðinum, Hringskersgarðinum, austur og suður fyrir Sigurðarrönku var kallað einu nafni Urðir en í grjóturð skammt frá, beint austur af Kirkjubæjum, var talið að Jón Þorsteinsson, píslarvottur, hafi falið...
Við vestanverðar rætur Sæfells má sjá mannvirki, sem láta lítið yfir sér, en vekja spurningar um horfna lífshætti. Þetta eru veðruð, ferköntuð, steypt byrgi, yfirleitt með litlu opi að ofan og stærra á hlið,...
Lækurinn með hrófin var aðalathafnasvæði sjávarútvegs á Heimaey í aldir. Á árabátaöld, þegar sjómenn leituðu lands, tókust þeir á við klappir og kletta sem teygðu sig í sjó fram með sandrifjum inn á milli....
Guðlaugur Gíslason, bæjarstjóri og alþingismaður Í þessu húsi ólst Guðlaugur Gíslason upp, síðar bæjarstjóri og alþingismaður Vestmannaeyja, en faðir hans reisti það um miðjan annan áratug 20. aldar. Eyjarhólar voru þá í jaðri bæjarins,...
Útsýni til allra átta Hákollar, hæsti hluti Heimakletts, eru 283 m. frá sjávarmáli. Þaðan má sjá í góðu útsýni Heimaey frá norðri til suðurs, prýdda tveimur keilulaga eldfjöllum, úteyjarnar, nærsveitir meginlandsins, fjöll og jökla,...
Bræðurnir Kristinn (1897- 1959) og Jóhann Gunnar (1902- 1979) Ólafssynir voru kenndir við æskuheimili sitt, húsið Reyni, sem stóð við Bárugötu 5 allt fram að lokum 8. áratugarins, þegar það var rifið. Á rústum...
Bókhneigður embættismaður Sigfús Maríus Johnsen var fæddur í Frydendal 1886, einn af 5 bræðrum, en þeirra elstur var Gísli J. Johnsen, athafnamaður og frumkvöðull. Sigfús varð snemma bókhneigður og hélt ungur til náms í...
Skólamaðurinn Í Goðasteini bjó Þorsteinn Þ. Víglundsson, skólamaður, rithöfundur og frumkvöðull í margs konar félags- og menningarstarfsemi í Eyjum frá því snemma á 20. öld og fram á seinni hluta aldarinnar. Þorsteinn var Austfirðingur,...
Hús verkalýðsfrömuðar Bolsastaðir, Helgafellsbraut 19, eru tengdir upphafi verkalýðsbaráttu í Vestmannaeyjum og nýrrar hugmyndafræði í þeirri baráttu svo sem nafn hússins gefur til kynna. Hér bjó Ísleifur Högnason ásamt konu sinni, Helgu Rafnsdóttur, og...
Strandvegur er elsta gatan á Heimaey og eflaust sú fjölfarnasta fyrr og síðar. Vegurinn varð til við helsta athafnasvæðið um aldir, meðfram sjónum alla leið frá Skansinum við innsiglinguna og vestur inn í Botn....
Sól og máni Í Eyjum sem víðar um landið tíðkaðist sá siður forðum og að nokkru enn að gefa fólki viðurnefni til aðgreiningar frá öðrum eyjaskeggjum. Menn voru kenndir við atvik, háttalag, líkamsvöxt og...
Lifur Árið 1924 var ár mikilla framkvæmda í Eyjum, þar sem stór hús risu, sem tengdust útgerð og fiskvinnslu. „Eilífð“ Gísla J. Johnsen var fullbúin þetta ár sem og þríhýsi Gunnars Ólafssonar & Co...
Upphaf vélbátaútgerðar í Vestmannaeyjum í byrjun 20. aldarinnar varð til þess að fiskafli, sem á land barst, stórjókst. Hlóðust því upp miklar hrúgur af úrgangi við krærnar, þar sem gert var að fiskinum. Var...
Með auknum útvegi í kjölfar þeirra byltingar, sem varð í Eyjum með tilkomu vélbátanna á fyrstu áratugum 20. aldarinnar, varð veruleg vöntun á aðstöðu til þess að koma bátum á land til viðhalds og...
Árni Árnason frá Grund var fæddur á Vestri-Búastöðum í Vestmannaeyjum 19. mars 1901 og flutti kornungur með foreldrum sínum í nýtt, lítið íbúðarhús á horni Kirkjuvegar og Sólhlíðar, sem hlaut nafnið Grund. Við það...
Á Stakkagerðistúni, útivistar- og hátíðasvæði Eyjamanna, er minnisvarði um Oddgeir Kristjánsson, tónskáld. Minnisvarðinn er súlnagrind, sem minnir á risastóra hörpu, utan um pall eða svið í norðvestur horni túnsins, byggður eftir hugmynd Björns Stefáns...
Langi- Hvammur við Kirkjuveg 41 er dæmi um veglegt tómthús, en húsið var byggt 1901, og er enn að mestu í upprunalegri mynd. Tómthús voru þau hús nefnd, þar sem engin afnot af jörð...
Sigurður Vigfússon bjó í tómthúsinu Fögruvöllum á áratugunum fyrir og eftir 1900. Tómthús voru bústaðir án afnota af jörð fyrir fólk, sem oft átti skamma dvöl í sjávarplássi eins og í Eyjum. Tómthús Sigurðar...
Árið 1907 fékk Gísli J. Johnsen umráð yfir hinu forna uppsátri, Fúlu, og öllum Nausthamrinum austan Læksins. Hófst hann þegar handa við að fylla þarna upp og undirbúa svæðið fyrir fiskvinnsluhús. Var húsið fullgert...
Á nokkrum stöðum í Vestmannaeyjabæ má sjá sívalar súlur, sem standa álengdar við stéttar eða slóða, þar sem mannfólkið gengur um. Súlur þessir eru klæddir gjósku eða ösku úr Heimaeyjargosinu 1973 og eru til...
Aðaluppsátur árabátanna í Eyjum voru Hrófin upp af Læknum, en önnur minni voru bæði að austan og vestan við hann. Snemma hafa orðið til lítil hús, krær, sunnan og ofan við Strandveg, þar sem...
Í Laufholti, Hásteinsvegi 18, bjó Páll Sigurðsson, fyrsti atvinnuökuþórinn í Eyjum. Í kjölfar vélbátaútgerðar á fyrsta áratug 20. aldarinnar stórjukust aflabrögð í Vestmannaeyjum og fiskúrgangur á vertíðum hlóðst upp við aðgerðarhúsin, hausar og beinhryggir. Þessi...
Syðsti hluti Ofanleitishrauns er enn að nokkru í upprunalegri mynd, þótt vegir og hús þrengi mjög að því. Hraunið mun hafa runnið þarna fyrir allt að 10 þúsund árum síðan, er á köflum hrjóstrugt...
19. júni 1692 var morð framið í fiskbyrgi í Vestmannaeyjum við kletta þá, sem nefndir voru eftir hinum myrta: Gíslaklettar. Slík byrgi, oft nefnd fiskigarðar, voru mjög víða á Heimaey allt frá miðöldum og voru...
Ísfélagið er fyrsta vélknúna frystihús á landinu, en það tók til starfa um áramótin 1908-1909. Beituskortur hafði um árabil háð útgerð í Eyjum, en erfitt reyndist að geyma beituna og forða frá skemmdum. Eyjamenn...
Hér bjó Eyþór Þórarinsson (1889-1968), kaupmaður, sem fyrstur flutti inn bíl til Vestmannaeyja árið 1918. Vakti þetta frumkvæði Eyþórs að vonum mikla athygli hjá eyjaskeggjum, sem flykktust niður á Bæjarbryggju, þegar bíllinn kom til Eyja....
Klettshellir blasir við, þegar staðið er nyrst á nýja hrauninu úr Eldfelli í nágrenni við Flakkarann og Skansinn og skammt frá, þar sem hvalurinn Keikó átti sér samastað í upphafi 21. aldar. Einnig sést...
Sjómaðurinn Þorsteinn Jónsson (1880-1965) keypti Laufás, Austurvegi 5, árið 1905, en lét rífa það árið 1912 og byggði stórt og reisulegt hús á lóðinni. Þorsteinn var fæddur 14. október árið 1880 og hóf að stunda...
Á Litlu- Grund bjó Guðmundur Jesson Thomsen verkamaður. Guðmundur var fæddur í Nýborg við Njarðarstíg 13. nóvember 1867 og lést 19. apríl 1937. Hann varð kunnur maður í Eyjum fyrir mikið burðarþrek á seinustu...
Eldeyjarkappi Ágúst Gíslason byggði Valhöll árið 1913, við hlið Landlystar, fyrsta fæðingarheimilisins á Íslandi, og var húsið eitt fyrsta steinsteypta húsið í Eyjum. Ágúst var þá þekktur í sinni heimabyggð fyrir að hafa klifið...
Vesturhús Vesturhús stóðu í austurhluta Heimaeyjar, þar sem land fór hækkandi í hlíðum Helgafells og skiptust í tvær bújarðir, a.m.k. samkvæmt elstu heimildum um jarðaskipti í Vestmannaeyjum. Fjöldi íbúa hefur alið manninn í Vesturhúsum...
„Það eru ekki allt selir, sem sýnast.“ Klaufin er grýtt sandfjara norðan Höfðavíkur. Þar var fyrrum útræði bænda suður á Heimaey, svokallaðra Ofanbyggja. Bændur gengu jafnan á reka á þessum slóðum og svo var um...
Fyrir aldamótin 1900 voru bræðslu- og lýsishús við verslanirnar í Eyjum, Godthaabsverslunina, Garðsverslunina og Júlíushaab eða Tangann. Var grútur bræddur í bræðslupottum og lýsið geymt og látið setjast til í lifrarkörum áður en það...
Eldeyjar-Stefán Í Ási við Kirkjuveg 49 bjó Stefán Gíslason, en húsið byggði hann rétt eftir aldamótin 1900, og var hann kenndur við það. Stefán fæddist í Jónshúsi 6. ágúst 1876, en það hús stóð...
Norðmenn gáfu þessa kirkju árið 2000 í tilefni af því að 1000 ár voru liðin frá því að kristni var lögfest á Íslandi. Kirkjunni var valinn staður í Vestmannaeyjum, þar sem Hjalti Skeggjason og...
Eldfell varð til í Heimaeyjargosinu 1973. Eftir að sprunga myndaðist örlaganóttina, 23. janúar, gaus á mörgum stöðum í henni, en fljótlega varð einn gígur ráðandi, og fellið hlóðst upp í kringum hann á nokkrum...
Uppi varð fótur og fit í Vestmannaeyjum, þegar flokkur kvikmyndagerðarmanna frá 20th Century Fox í Bandaríkjunum mætti til Eyja árið 1984 til þess að taka upp kvikmyndina Enemy Mine. Í hópnum voru þekktir leikarar...
Húsbrotið í hraunkantinum Blátindur stóð við Heimagötu 12b. Leifar hússins urðu vinsælt myndefni eftir Heimaeyjargosið 1973, en einn húsveggur úr Blátindi með stórum glugga ásamt umgerð stóð út úr hraunkantinum um árabil og blasti...
Oddur Pétursson, formaður í Vestmannaeyjum, faldi sig í Hánni í Tyrkjaráninu 1627 og tókst á þann hátt að komast undan þeim óþjóðalýð, sem herjaði á eyjaskeggja af mikilli grimmd. Frá fjallinu gat Oddur fylgst...
Talið er, að u.þ.b. 200 manns hafi komist undan í Tyrkjaráninu og falið sig víða á Heimaey. Í Reisubók séra Ólafs Egilssonar, prests að Ofanleiti, segir að einhleypir menn hafi fyrstir komist undan ræningjunum,...
Klettsvík blasir við, þegar staðið er nyrst á nýja hrauninu á Heimaey eða við Hringskersgarð og horft yfir innsiglinguna að Vestmannaeyjahöfn. Víkin liggur að Ystakletti, einum af Norðurklettum Heimaeyjar, en þeir mynda klettabelti við...
Læknisbústaður Kirkjuhvoll var byggður árið 1911 og stóð þá utan helstu húsaþyrpingarinnar á Heimaey. Læknirinn í Eyjum, Halldór Gunnlaugsson og fjölskylda hans, voru fyrstu íbúar hússins, en síðan hafa margar fjölskyldur átt þar heima....
Leiðin var seinasti spottinn á siglingunni inn í Vestmannaeyjahöfn og blasir við, þegar gengið er eftir eystri hafnargarðinum, Hringskersgarðinum. Frá öndverðu var höfnin í Eyjum opin á eina vegu fyrir úthafsöldu Atlantshafsins og ríkjandi...
Hamarinn var afmarkað hamrabelti, hluti Ofanleitishamra, sem eru sæbrattir hamrar austur af Ofanleiti og suður að Torfmýri. Á áratugunum um miðja 20. öldina og fram undir 1980, var Hamarinn sorphaugar eyjamanna, en rusli var...
Bæjarbryggjan er eitt elsta hafnarmannvirkið í Eyjum, sem uppistandandi er, enbryggjan var byggð á því svæði, þar sem sjósókn árabátaútgerðar hafði staðið yfir um aldir, við svokallaðan Læk og Hrófin. Fyrsti hluti bryggjunnar er...
Heimir Hallgrímsson er fæddur 10. júní 1967 í Vestmannaeyjum. Hann átti á sínum æsku- og unglingsárum heima að Heiðarvegi 56, en þaðan var stutt að fara á þáverandi aðalleikvang Eyjamanna, malarvöllinn í Löngulág. Þar...
Hermann Hreiðarsson er fæddur 17. júlí 1974 og átti sín uppvaxtarár í Eyjum víða í bænum, en lengi ól hann manninn á Ásavegi 28. Hann fór fljótlega að sparka bolta eins og eyjapeyja var...
Sagnheimar eru byggðarsafn Vestmannaeyinga. Í safninu má finna alls kyns muni, sem varðveita sögu eyjaskeggja og eru til vitnis um horfna atvinnu- og þjóðhætti, menningu og samfélagið í Vestmannaeyjum um aldir. Þorsteinn Þ. Víglundsson,...
Rúnturinn í Eyjum var sennilega fullmótaður um miðja 20. öldina og afmarkaðist af nokkrum götum í miðbænum, sem skárust nánast hornrétt hver á aðra og mynduðu þannig ferhyrnt svæði. Norður/ suður göturnar Kirkjuvegur og...
Sæheimar eru náttúrugripasafn, sem opnað var fyrir almenning árið 1964. Í safninu eru búr með lifandi fiskum, þorski, ýsu, ufsa, flatfiskum, kröbbum og ýmsum öðrum sjávardýrum, sem finnast við strendur Íslands. Í Sæheimum má...
Margrét Lára Viðarsdóttir, ein fremsta knattspyrnukona landsins um árabil, er fædd í Vestmannaeyjum 25. júlí 1986. Hún hneigðist snemma að boltasparki, enda æskuheimili hennar stutt frá Löngulág, þar sem knattspyrnukempur eyjanna höfðu alið manninn...
Eldheimar er gosminjasafn ofarlega í hlíðum Eldfells. Safnið geymir rústir húss, sem hvarf undir gjall og ösku ásamt fjölmörgum öðrum húsum í Heimaeyjargosinu 1973. Grafið var niður að húsinu árið 2008, en þá hafði...
3. maí 1967 urðu Eyjamenn varir við flugvélargný yfir Heimaey. Flugvél hringsólaði yfir eyjunum og virtist leita færis að lenda á flugvellinum. Dimmir éljabakkar gengu yfir eyjuna, og þegar rofaði til sást skyndilega ekkert...
Minnisvarði um þá, sem drukknað hafa við Vestmannaeyjar eða frá Eyjum, farist í fjöllum eða flugslysum var vígður á lóð Landakirkju 1951. Páll Oddgeirsson, verslunar- og útgerðarmaður í Eyjum, átti hugmyndina að varðanum og...
Stórhöfði er 122 m á hæð og syðsti hluti Heimaeyjar. Á höfðanum er veðurstöð og viti, sem reistur var 1906 og var hann fyrsta steinsteypta húsið í Eyjum. Veðurstöðin á Stórhöfða er talin sú...
Betania, kirkja aðventista, stendur við Brekastíg 17. Kirkjan var byggð árið 1925, en þá hafði söfnuður aðventista verið formlega stofnaður ári áður. Norskur trúboði, O.J.Olsen, hafði komið til Eyja 1922 og boðskapur hans náð...
Vestmannaeyjar eru eyjaklasi suður af Íslandi, samtals 15 sæbrattar eyjar og um 30 sker og drangar. Surtsey er syðst og yngst, en hún varð til í neðansjávargosi 1963- 1967. Elliðaey er nyrst, en aðeins...
Franski spítalinn var byggður 1906 og stendur húsið í dag við Kirkjuveg 20. Spítalinn var gerður af frönsku líknarfélagi, einn af þremur á Íslandi, og var honum ætlað að þjóna frönskum sjómönnum, sem fjölmenntu...
Nýibær í Vestmannaeyjum var fæðingarstaður og heimili Þórðar Ben Sveinssonar, sem fæddist þar 3. desember 1945. 6 ára gamall flutti Þórður til Reykjavíkur og birtist svo aftur u.þ.b. tveim áratugum síðar árið 1969 í fæðingarbæ...
Sandgerði, Vesturvegur 9b í Vestmannaeyjum, var heimili Árna Valdasonar. Árni fæddist undir Eyjafjöllum 17. september 1905, en hann flutti ungur til Eyja með foreldrum sínum. Árni varð síðar áberandi í bæjarlífinu fyrir drykkjuskap, sem...
Betel, kirkja Hvítasunnusafnaðarins, stóð við Faxastíg 6, en húsið stendur þar enn nánast í upprunalegri mynd, nú sem hljóðver. Kirkjan var vígð 1926 og þjónaði söfnuðinum fram til ársins 1994, að hann flutti í...
Gröf, við Urðarveg 7 í Vestmannaeyjum, var bernskuheimili Benónýs Friðrikssonar, Binna í Gröf, sem fæddur var í Vestmannaeyjum 7. janúar 1904. Húsið var brennt til þess að hindra útbreiðslu á taugaveiki, en gatan hvarf...
Jónas Þórir Dagbjartsson fæddist 20. ágúst 1926 í húsinu Miðey, sem stóð við Heimagötu 33, þar sem nú er hraunjaðarinn frá Heimaeyjargosinu 1973. Fimm ára gamall fór hann í fóstur til hjónanna á Jaðri,...
Á nýja hrauninu frá Heimaeyjargosinu 1973 er minnisvarði um séra Jón Þorsteinsson, sem nefndur hefur verið píslarvottur eftir að hann var höggvinn til bana í Tyrkjaráninu 1627. Jón var prestur á Kirkjubæ og hafði...
Við gatnamót Illugagötu og Höfðavegar í Vestmannaeyjum má sjá tvo hraunhóla, sem eru til marks um hraunið, sem einu sinni einkenndi landslagið á þessum slóðum. Hólarnir heita Illugahellir og Illugaskip, og gatan hefur verið...
Í stórgrýttri fjörunni skammt frá minnisvarða um Helliseyjarslysið kom Guðlaugur Friðþórsson að landi að nóttu til, 12. mars 1984, eftir 5-6 klukkustunda sund í köldu hafinu. Fiskibáturinn Hellisey VE 503 sökk kvöldið áður þremur...
Sjógeymirinn við Skansinn vekur athygli, þegar komið er að virkinu, enda „hanga“ rústir hans að hálfu leyti utan í nýja hraunjaðrinum frá Heimaeyjargosinu 1973. Geymirinn er leifar sjóveitunnar í Eyjum, sem sá m.a. fiskvinnslunni...
Frumherji í vélbátaútgerð Sigurður Sigurfinnsson, hreppstjóri, bátsformaður og fl., átti heima í Litlu-Heiði, en hann var einn af fyrstu sjósóknurum í Eyjum sem eignaðist vélbát til fiskveiða. Reyndar var sá bátur annar í röð...
Hásteinn stendur í brekkunni upp Hána á móts við Illugagötu og Brekkugötu í Vestmannaeyjum. Hægt er að klifra upp á steininn, sem var vinsælt hjá krökkum af nærliggjandi götum um miðja og fram á...
Landlyst var fyrsta fæðingaheimili á Íslandi, byggt 1847 og 1848 af Sólveigu Pálsdóttur, skálda frá Kirkjubæ, og manni hennar Matthíasi Markússyni. Barnadauði hafði lengi verið viðvarandi í Eyjum og létust t.a.m. 7 af hverjum...
Virkið Skansinn er orð úr dönsku og þýðir virki. Upphaflega var hann gerður árið 1586 til þess að verja dönsku konungsverslunina gegn ágangi Englendinga, en hefur síðan verið margendurbyggður. Miklar endurbætur voru t.a.m. gerðar...
Syðri og eystri hafnargarðurinn á Heimaey var byggður við Hringsker og er kenndur við það, en hann er gegnt Hörgaeyrargarðinum, þar sem byggð var fyrsta kirkja í kristnum sið árið 1000. Höfnin á Heimaey...
Mormónapollur er sjávarlón við vesturbrún Heimaeyjar, skammt sunnan Herjólfsdals. Þar voru mormónar skírðir um og eftir miðja 19. öld. Mormónatrú barst til Eyja 1851 með tveimur mönnum, sem kynnst höfðu þessum trúarbrögðum í Danmörku....
Faxasker er norður af Ystakletti, og á því er lítið björgunarskýli. 7. janúar 1950 fórst vélbáturinn Helgi VE 333 í vondu veðri við skerið með allri áhöfn og farþegum, alls 10 manns. Helgi VE...
Sýslumannskór er hellisskúti austan megin í Hánni, kenndur við M.M.L. Agaard, danskan sýslumann Eyjamanna, á árunum 1872- 1891. Aagaard sýslumaður var vel látinn og aflaði sér vinsælda og virðingar ásamt eiginkonu sinni og börnum...
Belgíski togarinn, Pelagus, strandaði 21. janúar 1982 skammt frá Prestabót austur á Heimaey, við klettótta hamra nýja hraunsins frá gosinu 1973. Þar skorðaðist togarinn af í slæmu veðri á myrkri vetrarnóttu og hentist til...
Botninn var innsti og vestasti hluti hafnarinnar í Vestmannaeyjum, sandfjörur og sandflatir, sem nú eru horfnar fyrir bryggjum og athafnasvæðum Friðarhafnar. Skrúfan Innst í Botninum, skammt norðan Skiphella blasir við há varða steypt undir...
Una skáldkona Una Jónsdóttir, skáldkona, var fædd í Dölum í Vestmannaeyjum 31. janúar 1878, en bjó lengstum á Sólbrekku, Faxastíg 21. Una var alþýðukona, lausaleiksbarn ekkju, sem flutt var nauðug með dætur sínar úr...
Gúmbjörgunarbáturinn Kjartan Ólafsson útgerðarmaður, bjó í Hrauni við Landagötu 4 um miðjan 20. áratuginn en húsið hvarf undir hraun í Heimaeyjargosinu 1973. Stóð það örskammt frá hraunjaðrinum austast við enda Vestmannabrautar, þegar horft er...
Lækurinn var helsta uppsátur áraskipa og mesta athafnasvæði Eyjamanna við sjávarsíðuna í 1000 ár. Nafnið var dregið af lækjum sem runnu í sjó fram undan klöppum við Strandveg. Ofar voru Hrófin, þar sem skipin...
Beinakelda er svæði suðaustur af Klettsnefi, norðan við Urðir, þar sem mörg skip fórust vegna verra sjólags en á öðrum svæðum. 16. maí árið 1901 varð einhver stærsti skipskaði í eða við Beinakeldu, sem...
Heitavatnslaug undir Eyjafjöllum Seljavallalaug var byggð árið 1923 af Ungmennafélagi Eyfellinga, þar sem heitt vatn var að finna í Laugarárgili við rætur Eyjafjalla. Fellur laugin einstaklega vel inn í umhverfið með klettavegg á eina hlið...
Þar sem nú er grjótskriða, nánast frá fjallsbrún niður að þjóðveginum, stóðu Steinabæirnir undir Austur- Eyjafjöllum. Bæirnir áttu sér langa sögu aur- og skriðufalla í nábýli við fjöllin og Steinalækinn, sem gat vaxið í...
Sjómennska og verkalýðsbarátta Stíghús, Njarðarstígur 5, var heimili Inga R. Jóhannssonar, skákmanns, sem fæddist í Vestmannaeyjum 5. desember 1936. Ingi ólst upp í Eyjum en faðir hans var Jóhann Pálmason , Jói í Stíghúsi,...
Einstök smíð Gísli J. Johnsen (1881-1965) athafnamaður í Eyjum lét byggja Breiðablik árið 1908, og var smíðin einstök á margan hátt. Allur viður í þaki var t.a.m. geirnegldur, og þá eru svalir á húsinu, þar...
Prestasteinn er hraunhóll ofarlega í núverandi byggð sunnan Landakirkjugarðs, skammt frá Fellavegi í hlíðum Helgafells. Kirkjusóknir voru í margar aldir tvær í Eyjum, Ofanleitissókn og Kirkjubæjarsókn, kirkja og prestur á hvorum stað, sem hjálpuðust...
Kirkjuvegur 23, þáverandi útibú Útvegsbanka Íslands í Eyjum, var heimili Helga Ólafssonar, skákmanns, sem fæddur er 15. ágúst 1956. Helgi átti æsku- og unglingasár í Eyjum á 7. áratug seinustu aldar og fram á...
Húsið Jaðar, Vestmannabraut 6, stendur við jaðar hraunsins úr Heimaeyjargosinu 1973 og ber því nafn með réttu, þótt sá, sem fyrstur bjó þar, Matthías Finnbogason, hafi nú ekki séð þá tengingu fyrir, þegar hann...
Pallarnir voru fiskvinnsluhús, sem stóðu norðan við núverandi Strandveg, þar sem Fiskiðjan var, Ísfélag Vestmannaeyja og Miðstöðin sf. eru í dag. Húsin, sem jafnan voru kölluð krær í Eyjum, voru byggð á staurum þannig...
Skiphellar voru, eins og nafnið gefur til kynna, hellar fyrir skip, þar sem bátar Eyjamanna voru geymdir og lagfærðir a.m.k. á 19. öld og fram á þá 20. Undir Skiphellum voru þessir skútar kallaðir,...
Ingólfur og þrælarnir Eiðið, er sandrif, sem tengir Heimaklett og norðurklettana við undirlendi Heimaeyjar. Samkvæmt Landnámu kom Ingólfur Arnarson að þrælum Hjörleifs Hróðmarssonar, fóstbróður síns, á Eiðinu eftir að þeir höfðu vegið Hjörleif og menn hans...
Landakirkja er ein elsta steinkirkja landsins, byggð á árunum 1774– 1778 úr tilhöggnu móbergi úr Heimakletti. Nokkrar kirkjur með þessu nafni höfðu verið byggðar áður, en Tyrkir brenndu þá fyrstu 1627. Landakirkja stóð...
Norðan við Klifið er stórgrýtisurð, sem kölluð er Skansar. Munnmæli herma, að þarna hafi fyrrum verið grösugar hlíðar, hagar fyrir kýr, sem reknar voru þangað til beitar. Nú er svæðið hins vegar mjög illt...
Flatlendi við Brimhóla, sem lenti undir Illugagötu og íbúðarhúsum þar í grennd um og eftir miðja seinustu öld. Brimhólalaut var vestan Brimhólanna, en hún hvarf eftir Heimaeyjargosið 1973, þegar íþróttahús og sundlaug voru reist...
Erlendarkrær eru við Stórhöfða að norðan við Höfðavíkina. Þær eru forn fiskbyrgi, en um miðja 19. öldina rak upp í Víkina milli Stórhöfða og Klaufarinnar enskt skip, en skipverjar reyndust allir látnir og voru...
Vakt á felli Helgafellið er 226 m á hæð og varð til í gosi, sem mun hafa tengt saman norðurklettana, Dalfjall og suðurhlutann þannig að Heimaey varð til eins og hún leit út fram...
Sálnahliðið að Landakirkjugarði varð eitt af þekktustu myndefnunum í Heimaeyjargosinu 1973. Bogalagað hliðið gnæfði til himins með krossinn efstan og eldspúandi gíg í bakgrunni. Letrið á boganum, Ég lifi og þér munuð lifa, fékk...
Eyrin blasir við, eða mannvirki, sem reist var á henni, þegar horft er frá Skansinum norður til Heimakletts. Á henni er nyrðri hafnargarðurinn í Eyjum byggður. Gissur hvíti Teitsson og Hjalti Skeggjason komu þar fyrst...
Á leið suður Höfðaveg eða Ofanleitisveg, rétt ofan núverandi byggðar er Olnbogi. Þar má sjá stakkstæði, sem var löngu horfið í grassvörðinn, en grafið upp fyrir fáum árum. Stakkstæðið er í minna lagi, en...
Sprangan er í móbergsstrýtu, skammt ofan við Friðarhöfn, undir svokölluðum Skiphellum. Þar hangir kaðall í bjarginu, tengdur vír efstu metrana, sem notaður er til þess að spranga í, þ. e. að sveifla sér fram...
Þegar gengið er með Ofanleitishamrinum, vestur á Heimaey, má sjá minnismerki um sjóslys frá árinu 1928. Þar fyrir neðan í hömrunum strandaði lítill vélbátur, Sigríður, í febrúar 1928. Mannbjörg varð, en bátsverjar náðu að...
Engillinn í Landakirkjugarði varð frægt myndefni í Heimaeyjargosinu, 1973, þegar kirkjugarðurinn fylltist af vikri og flest leiði hurfu með krossum, styttum og steinum. Í norðvestur hluta garðsins, skammt frá innganginum, megnaði kolsvart vikurregnið aldrei...
Kaplagjóta er þröng sjávargjóta sunnan við Dalfjall í göngufæri frá Fjósakletti, þar sem brenna er tendruð á þjóðhátíð. Kapall er keltneskt orð, sem merkir hestur eða hryssa, en hrossum var varpað í gjótuna í...
Herjólfsdalur er dalverpi, umlukið Dalfjalli með Blátindi að vestan og Molda að austan. Dalurinn er nefndur eftir fyrsta landnámsmanninum í Vestmannaeyjum, sem var samkvæmt Landnámabók, bæði Sturlubók og Hauksbók, Herjólfur Bárðarson. Ekki er vitað,...
Túnskiki í hjarta bæjarins Stakkagerðistún er aldagamall túnskiki, miðsvæðis í bænum, umlukinn ýmsum stofnunum og híbýlum bæjarbúa. Túnið ber nafn bæja, Stakkagerðisbæja, sem þarna stóðu um aldir, þar sem láglendi á Heimaey og hálendi...
Ein af fyrstu kirkjunum, sem reist var í Eyjum, var á Ofanleiti, ofan hrauns suður á Heimaey. Ofanleiti var prestsetur í margar aldir og kirkjustaður um skeið með bænahús og kirkjugarði, en þar sat yfirleitt...
Þverhnýptur móbergsklettur, sem gnæfir til himins vestur á Heimaey á leið í Herjólfsdal. Fiskhellar eru, eins og nafnið bendir til, hellar eða skorningar inni í berginu, þar sem hraungrýti var staflað upp á syllum...
Steinn í efri byggðum Vestmannaeyjabæjar, nánar tiltekið í Helgafellshlíðum. Þar mun ræningi í Tyrkjaráninu 1627 hafa komið að konu í barnsnauð, lagt yfir skikkju sína og þyrmt lífi hennar. Þessi saga er einstök af þeim...
Hundraðmannahellir er vestur á Heimaey, í jaðri núverandi byggðar gegnt Herjólfsdal. Í hellinum munu um 100 manns hafa falið sig fyrir ræningjum í Tyrkjaráninu 1627. Hundur í eigu eins þeirra var á vappi við...
Grasflöt í miðjum Lyngfellisdal þar sem sagt var, að ræningjarnir í Tyrkjaráninu 1627, hefðu kastað mæðinni eftir gönguna frá Ræningjatanga, þar sem þeir komu að landi. Á Ræningjaflöt munu þeir hafa þurrkað púður sitt...
Ræningjatangi er við austanverða Brimurð suður á Heimaey. Tanginn ber nafn sitt af ræningjum, sem komu þarna að landi fjarri byggð árið 1627. Landganga þeirra var upphafið að Tyrkjaráninu, harmleik, sem á sér enga...
Kirkjustaður Kirkjubæir voru þyrping bæja austur á Heimaey. Frá fornu fari var eyjunni skipt upp í 48 jarðir og fylgdi hverri jörð jarðnæði á Heimaey og ákveðinn nýtingarréttur í úteyjum, s.s. grasbeit, fuglaveiðar og...
Athafnamaður og skáld Arnarholt við Vestmannabraut 24 var heimili og vinnustaður Sigurðar Sigurðssonar, sem kenndur var síðan við húsið, en stórar viðbyggingar setja svip sinn á það í dag. Sigurður var fæddur í Kaupmannahöfn 15. september...
Gjábakki við Bakkastíg í Vestmannaeyjum var fæðingarstaður Páls Jónssonar, skálda, en hann fæddist í Vestmannaeyjum 9. júlí 1779. Gjábakkabæir voru eða urðu a.m.k. 3, en á mynd má sjá Eystri Gjábakka á 20. öldinni...
Kaupfélag Kaupfélagið Drífandi lét reisa húsið við Bárustíg 2 á Litlabæjarlóðinni og flutti starfsemi sína þangað árið 1921. Húsið fékk nafn félagsins og ber það enn tæpri öld síðar. Kaupfélagið var sölu- og verslunarfélag...
Hrauntún 16 var heimili Sigurdísar Hörpu Arnarsdóttur, myndlistarkonu, sem fædd er í Vestmannaeyjum 3. maí 1964. Sigurdís ólst upp í Eyjum, en hélt svo í myndlistarnám upp á fasta landið. Hún hefur haldið...
Sólvellir við Kirkjuveg 25, hús til hægri á miðri mynd, var heimili Péturs Einarssonar, leikara, sem fæddist í Vestmannaeyjum 31. október 1940. Húsið var rifið um 1980 fór lóðin undir bílastæði fyrir bankann sem stendur...
Ásbyrgi við Birkihlíð 21 var æskuheimili Guðna Hermansen, listmálara. Guðni var fæddur 28. mars 1928 í Vestmannaeyjum og lærði málaraiðn, sem hann stundaði á yngri árum áður en hann snéri sér alfarið að myndlist....
Heiðarvegur 68 í Vestmannaeyjum var heimili Elvu Óskar Ólafsdóttur, leikkonu, sem fædd er í Vestmannaeyjum 24. ágúst 1964. Elva hélt ung til Reykjavíkur í leiklistarnám eftir að hafa stigið sín fyrstu skref á sviði...
Oddeyri við Flatir 14 var heimili Margrétar Ólafsdóttur leikkonu, sem fædd var í Vestmannaeyjum 12. júní 1931. Húsið er næstefst, til vinstri á mynd af Flötunum, það stendur enn og hefur verið mikið endurbætt....
Juliushaab á Tanganum Á árabilinu 1846- 1849 byggði danskur kaupmaður, J.P. Birck, íbúðar- og verslunarhús á svokölluðum Tanga vestan við Anesarvik, en hann hafði fengið leyfi til þess að opna þarna verslun eftir að...
Hnjúkur við Brekastíg 20, efst til vinstri á mynd, var heimili Sigurbjörns Sveinssonar, rithöfundar, á 3. og 4. áratug síðustu aldar. Sigurbjörn var fæddur í Austur Húnavatnssýslu 19. október 1878, en gerðist barnakennari í...
Í Engidal við Brekastíg 15c hóf Andrés Gestsson (1917-2009), Andrés blindi, búskap ásamt eiginkonu sinni, Sigríði Jónsdóttur. Andrés settist að í Eyjum árið 1939 eftir að hafa komið þangað á vertíðir, þá fyrstu á...
Ljósmyndarinn Skuld, Vestmannabraut 40, var æskuheimili Sigurgeirs Jónassonar, ljósmyndara, sem fæddur er í Vestmannaeyjum 19. september 1934. Sigurgeir var löngum kenndur við æskuheimili sitt, en flutti nafnið á núverandi hús sitt við Smáragötu 11,...
Heiðarvegur 20 í Vestmannaeyjum er æskuheimili Gísla og Arnþórs Helgasona, sem fæddir eru í Vestmannaeyjum 5. apríl 1952. Ungir að árum lærðu þeir bræður að spila á hljóðfæri og ferðuðust m.a. um landið og...
Hof, við Landagötu 25 í Vestmannaeyjum, var heimili Magnúsar Stefánssonar (Arnar Arnarsonar) skálds á 2. áratug seinustu aldar. Magnús var fæddur 12. desember 1884 í Norður Múlasýslu og stundaði nám, sjómennsku og kaupavinnu í sýslunni fram...
Snæfell, Hvítingavegur 8, var æskuheimili Ásgeirs Sigurvinssonar, knattspyrnumanns, sem fæddur er í Vestmannaeyjum 8. maí 1955. Hann varð ungur heillaður af fótboltasparki og náði fljótt einstakri fótfimi og knatttækni. Ásgeir varð margfaldur Íslandsmeistari með...
Hásteinsvegur 8 í Vestmannaeyjum, æskuheimili Juníusar Meyvants, Unnars Gísla Sigurmundssonar, sem fæddur er í Vestmannaeyjum 5. september 1982. Unnar teiknaði og málaði frá unga aldri, en tónlistin fangaði svo huga hans, þegar hann nálgaðist...
Verslunarrekstur Í Hlíðarhúsi bjó Gísli Stefánsson með fjölskyldu sinni, en hann var fæddur 28. ágúst 1842. Gísli var frumkvöðullg að ýmsu í Vestmannaeyjum á seinni hluta 19. aldar. Hann rak eigin verslun frá 1881...
Húsið Sandur (á miðri mynd) við Strandveg 63 stóð þar sem hús TM stendur í dag, nálægt horni Strandvegar og Heiðarvegar, en í því fæddist Rúrik Haraldsson, leikari, 14. janúar 1926. Hann átti sín æsku-...
Brekastígur 24, heimili Erlings Ágústssonar, rokksöngvara, sem fæddur var 9. ágúst 1930 í Vestmannaeyjum. Húsið er mikið breytt, en Erling reisti síðar bakhús (blátt á mynd) á fullorðinsárum, Brekastíg 24b, fyrir verkstæði og verslun. Þaðan...
Fjósið, Hásteinsvegur 17 í Vestmannaeyjum, var heimili Högnu Sigurðardóttur, arkitekts, sem fædd er 6. júlí 1929 í Vestmannaeyjum. Húsið hefur verið talsvert endurbætt. Högna átti sína æsku í Eyjum, fór ung til náms á fastalandið og...
Frægðarför frá Hilmisgötu Hilmisgata 1 var heimili Helga Tómassonar, balletdansara, fyrstu 5 æviár hans. Helgi var fæddur í Reykjavík 8. október 1942 en fór eftir fæðingu með móður sinni til Eyja, þar sem fjölskyldan bjó. Við...
Vesturholt, Brekastígur 12, (til hægri á mynd) var heimili Sigmunds Jóhannssonar, uppfinningamanns og teiknara, sem var fæddur í Noregi 22. apríl 1931, en fluttist barnungur til Íslands og til Vestmannaeyja 1955. Sigmund stækkaði húsið mikið...
Brimberg, Strandvegur 37 var heimili Kristins R. Ólafssonar, útvarpsmanns og pistlahöfundar, sem fæddur er í Vestmannaeyjum 11. september 1952. Þótt Kristinn væri af bátasmiðum kominn, var hann lítt hneigður að bryggjubrölti eins og Ási...
Litlibær við Miðstræti 16 var æskuheimili Ása í Bæ, Ástgeirs Kristins Ólafssonar, söngtexta- og rithöfundar, sem fæddur var í Vestmannaeyjum 27. febrúar 1914 og alltaf kenndur við heimili sitt. Húsið hefur mikið breyst frá upprunalegri...
Garðsstaðir við Sjómannasund í Vestmannaeyjum eru fæðingarstaður Oddgeirs Kristjánssonar, tónskálds, sem fæddist þar 16. nóvember 1911. Húsið var rifið 1969, en stóð nálægt núverandi hraunjaðri við gatnamót núverandi Njarðarstígs og Strandvegar. Þegar Oddgeir stofnaði...
Ljósheimar við Hvítingaveg 6 voru æskuheimili Páls Steingrímssonar, kvikmyndagerðarmanns, sem var fæddur í Vestmannaeyjum 25. júlí 1930. Síðar byggði Páll eigið hús, sem stóð ofar í bænum við Sóleyjargötu 9. Hann var vinsæll kennari ungmenna...
Brekastígur 25 (til hægri á mynd og áfast nr. 25) var heimili Bjartmars Guðlaugssonar, texta- og lagasmiðs, f. 13. júní 1952. Bjartmar fluttist ungur til Vestmannaeyja og lifði þar sín æsku- og ungdómsár. Hann varð snemma...
Svalbarð, Birkihlíð 24 í Vestmannaeyjum, var heimili Sverris Haraldssonar, listmálara, sem fæddur var í Eyjum 18. mars 1930. Sverrir bjó hjá ömmu sinni og afa á Svalbarði, en Bjarni Jónsson afi hans byggði húsið og flutti...
Sveinsstaðir við Njarðarstíg 6 voru æskuheimili Júlíönu Sveinsdóttur, en hún var fædd í Vestmannaeyjum 31. júlí 1889. Júlíana ól ung manninn nálægt aðalatvinnusvæði Eyjamanna, Læknum, og hefur því kynnst snemma almennu striti og streði...